ကင်ဆာ နှင့် အာဟာရ ( ကင်ဆာဝေဒနာရှင်များ အတွက် သိသင့်သည် )

ကင်ဆာနှင့် ကင်ဆာကုထုံးအချို့တွင် အစားအစာနှင့် ဆက်နွှယ်သော ဆိုးကျိုးများ ကြုံတွေ့ရနိုင်သည်။ အစာအာဟာရသည် ကင်ဆာရောဂါ ကုသမှုတွင် အရေးကြီးသော ကဏ္ဍမှ ပါဝင်သည်။

ကင်ဆာရောဂါ မကုသမီ၊ ကုသစဉ်နှင့် ကုသပြီးကာလများတွင် ကျန်းမာရေးအတွက် အထောက်အကူဖြစ်အောင် အစားအစာကို မှန်ကန်စွာ စားသုံးရန်လိုအပ်သည်။ အခြေခံ အာဟာရခြောက်မျိုးမှာ ကစီဓာတ်၊ အဆီဓာတ်၊ ပရိုတင်းဓာတ်၊ ဗီတာမင်များ၊ သတ္တုဓာတ်များနှင့် ရေ (Carboyhydrate, Fat, Protein, Vitamin, Minerals and water) တို့ဖြစ်သည်။

အစားအစာ စားသုံးမှုအတွက် အန္တရာယ်ဖြစ်စေတတ်သော လက္ခဏာအချို့မှာ အစားအစာ မစားလိုခြင်း၊ ပျို့ချင်အန်ချင်စိတ် ဖြစ်ပေါ်ခြင်း၊ အန်ခြင်း၊ ဝမ်းပျက်ဝမ်းလျှောဖြစ်ခြင်း၊ ပါးစပ်၌ အနာများဖြစ်ခြင်း စသည်တို့ဖြစ်သည်။ အစာမျိုချရာတွင် ခက်ခဲခြင်းနှင့် နာကျင်မှုတို့သည်လည်း အစားအစာ စားသုံးမှုအတွက် အဟန့်အတားဖြစ်စေသည်။

အစားအစာ စားသုံးရာတွင် အရသာရှိမှု၊ အနံ့အသက် နှစ်လိုဖွယ်ရာဖြစ်မှုနှင့် စားလိုစိတ်တို့ ပြည့်စုံမှသာလျှင် အစားအစာ စားသုံးခြင်းအတွက် အဆင်ပြေမည်ဖြစ်ပြီး စားသုံးလိုက် သော အစားအစာများကို အစာအိမ်နှင့် အူလမ်းကြောင်းမှ ချေဖျက်စုပ်ယူပြီး ခန္ဓာကိုယ် အတွက် အာဟာရ ဖြစ်စေနိုင်မည် ဖြစ်၏။

အာဟာရချို့တဲ့ခြင်းသည် ကျန်းမာရေးကို ယိုယွင်းစေမည်ဖြစ်၏။ အားအင်ယုတ်လျော့ ခြင်း၊ မောပန်းခြင်း၊ ရောဂါများကို ခံနိုင်ရည်မရှိခြင်း၊ ကင်ဆာလူနာများအတွက် ကင်ဆာကုထုံးများအပေါ် ခံနိုင်ရည်မကောင်းခြင်း စသည်တို့ဖြစ်စေနိုင်သည်။

အစားအစာ စားသုံးရာတွင် စွမ်းအင်လုံလောက်မှု မရှိခြင်းသည်လည်းကောင်း၊ ပရိုတင်းဓာတ်ချို့တဲ့ခြင်းသည်လည်းကောင်း၊ ကင်ဆာရောဂါကုသရာတွင် အခက်အခဲများဖြစ်သည်။

ကင်ဆာလူနာများတွင် အာဟာရ ချို့တဲ့မှု အဓိကဖြစ်ကြရသည်မှာ. . .

(က) အစားအစာစားလိုစိတ် မရှိခြင်းနှင့်

(ခ) ခန္ဓာကိုယ် အထွေထွေယိုယွင်းလာမှုတို့ကြောင့်ဖြစ်သည်။

ကင်ဆာရောဂါ၏ အာဟာရအပေါ် အကျိုးသက်ရောက်မှုများ

ကင်ဆာကလာပ်စည်းများသည် ဓာတုပစ္စည်းတချို့ထုတ်လုပ်ပေးသည်။ ယင်းဓာတုပစ္စည်း များမှာ ခန္ဓာကိုယ်၏ အာဟာရတချို့ သုံးစွဲမှုကို ပြောင်းလဲပစ်နိုင်သည်။ ဥပမာ အစာအိမ်နှင့် အူလမ်းကြောင်း ကင်ဆာရောဂါများသည် ကစီဓာတ်၊ အဆီဓာတ်နှင့် ပရိုတင်းဓာတ်တို့အား ခန္ဓာကိုယ်မှ အသုံးပြုမှုအပေါ် ပြောင်းလဲသွားစေတတ်သည်။

အချို့သော ဆေးဝါးများသည် ကင်ဆာရောဂါ ဝေဒနာလက္ခဏာများကို သက်သာစေ သော်လည်း ခန္ဓာကိုယ်အလေးချိန်ကျစေမှု (Weight Loss) ဖြစ်စေသည်။ ကင်ဆာ ရောဂါကို စတင်ကုသချိန်၌ အစားအစာစားသုံးမှုကို ထိခိုက်စေပြီး ကိုယ်အလေးချိန် ကျဆင်းသွားစေသည်။ ထို့ကြောင့် ကင်ဆာရောဂါကုသချိန်ကာလတွင် အာဟာရ ကျွမ်းကျင် ပညာရှင်များ၏ အကူအညီဖြင့် အစားအစာ စားသုံးမှုကို ဂရုစိုက်ရန် လိုအပ်သည်။

ကင်ဆာရောဂါကုထုံးများ၏ အာဟာရအပေါ် အကျိုးသက်ရောက်မှုများ

ခွဲစိတ်ကုသခြင်းသည် ခန္ဓာကိုယ်၏ အာဟာရနှင့် စွမ်းအင်လိုအပ်ချက်ကို ပိုမိုမြင့်မား စေသည်။ ထို့ကြောင့် စွမ်းအင်အပိုရရှိရန်နှင့် အာဟာရပြည့်စုံလုံလောက်ရန် အရေးကြီး ပါသည်။ ခွဲစိတ်ကုသခြင်း မပြုမီမှာပင် လူနာအား အာဟာရချို့တဲ့မှု ကင်းစေရန် ဆောင်ရွက်ပေးရမည်။ အာဟာရအခြေအနေအကောင်းမွန်ဆုံးရှိပါက ခွဲစိတ်ကုသမှု အတွက် အောင်မြင်မှုနှင့် အကျိုးရလဒ်ကောင်းရရှိစေမှုတို့ ဖြစ်စေသည်။

ကင်ဆာရောဂါကို ဆေးဝါးများဖြင့် ကုသခြင်း (Chemotherapy) ၌လည်း အာဟာရ အရေးကြီးသည်။ ဆေးဝါးများလျှင် ကင်ဆာကလာပ်စည်းများ အပါအဝင် အလျင်အမြန် ပွားများတတ်သောကလာပ်စည်းကို ဖိနှိပ်တိုက်ဖျက်သည်။ ထို့ကြောင့် ပါးစပ်နှင့် အစာလမ်းကြောင်း၌ ထိခိုက်မှုဖြစ်စေသည်။ ထိုမှတစ်ဆင့် အစားအစာစားသုံးမှုနှင့် အာဟာရရှိမှုတို့အတွက် အဟန့်အတားဖြစ်စေသည်။

ရိုးတွင်းခြင်ဆီ အစားထိုးကုသမှုနှင့် စတမ်းဆဲလ်အစားထိုးကုသမှု (Bone Marrow and Stem cell Transplantion) တွင် အာဟာရနှင့်ပတ်သက်၍ အစားထိုး လိုအပ်ချက်များစွာ ရှိသည်။ ဤကုထုံးတွင် လူနာအချို့၌ အစားအစာ စားသုံးမှုနှင့် ချေဖျက်စုပ်ယူမှုတို့၌ ယိုယွင်းမှုများ တွေ့ရသည်။

လူနာတစ်ဦးချင်းစီအလိုက် အာဟာရ၏ လွှမ်းမိုးမှုကွဲပြားခြားနားကြောင်း တွေ့ရသည်။ အာဟာရသည် အကျိုးရလဒ်ကောင်းများ ဖြစ်ထွန်းစေသည်။ သို့သော် တချို့သော အစားအစာများက ဆိုးကျိုးအန္တရာယ်ဖြစ်စေနိုင်သည်။Health — with အိမ့် မှူး ခင့်, Kyaw San and Tin Nwe Oo Mon